Tag questions ( Teyit soruları) konu anlatımı ve örnek cümleler

Türkçede hepimiz şu tarz cümleler kurarız. “ Ali nin babası çok zengin demi?”, Fatmanın annesi hemşire demi / değilmi?”, “Bugün okula gittin değilmi”.  İşte Türkçede “değilmi, demi “ diyerek bir şeyi teyit etmek için kullandığımız bu cümleleri ingilizcede Tag questions  kullanarak kurarız.
Türkçede kısaca bir şeyi teyit etmek için “değilmi yada demi” dememiz yeterlidir, fakat ingilizcede bu teyit kelimeleri yerine cümlenin sonunda auxiliary verb + subject (yardımcı fiil + özne) yapısını kullanarak oluştururuz.

Tag questions (Teyit soruları)  nasıl yapılır?

1-Cümle olumlu ve cümlede yardımcı fiil var

Özne Yardımcı fiil İsim / Fiil Teyit sorusu yardımcı fiilin olumsuz hali + özne
I
You
He/She/ It
We
They
Am
Are
Is
Are
Are
a student, aren’t
aren’t
isn’t
aren’t
aren’t
I
You
He/She/ It
We
They
I
You
He/She/ It
We
They
Can Play a guitar , Can’t I
You
He/She/ It
We
They

Not: Tag question oluştururken bir istisna söz konusudur. Eğer cümle  I am ile ile başlıyorsa takip eden tag am I not değil aren’t I ” dır. 
Örnek:
I am a clever boy, aren’t  I – Ben akıllı bir çocuğum ,değilmi?
I am sitting next to Mustafa, aren’t I – Ben Mustafanın yanında oturuyorum değilmi?

Tag questions yada Diğer bir adıyla Question tag oluşturmak için yapmamız gereken tek şey düz bir cümle kurup sonrasında “,” virgül kullanıp cümlede kullandığımız yardımcı fiilin olumsuz halini kullanmaktır.
Mavi renk= yardımcı fiil   Kırmızı renk= Cümlede kullanılan yardımcı fiilin olumuz hali. Altı çizili kelime= Özne yada özne zamiri-Subject Pronouns

1-You are a student, are’t you – Sen bir öğrencisin, değilmi?
Yukarıda 1 numaralı örnekde To be fiilininin şimdiki halini (am,is,are) kullanarak karşımızdaki kişiye öğrenci olup olmadığını sorduk.  Burada değilmi demek için basitçe  yardımcı fiil olan “are” ın olumsuz hali olan aren’t + özne kullandık.

2-Ali’s father is very rich, isn’t he?- Alin’in babası çok zengin, değilmi/demi?

2 numaralı cümlede yardımcı fiil is . İs ‘in olumuz hali isn’t olduğuna göre, kurdumuz olumlu cümlenin arkasına bir virgül ekleyip isn’t + alinin babasının özne zamiri hali olan “he” kullandık.

İngilizce özne zamirleri-Subject Pronouns hatırlamak için buraya tıklayınız.

3- We can play football this afternoon, can’t we? – Bugün öğleden sonra maç yapabiliriz ,değilmi?

Yukarıdaki cümlede yardımcı fiil “can” olduğu için , Önce normal bir şekilde düz bir cümle kurduk sonrasında bir “,” virgül koyup can’in olumsuz hali olan Can’t + cümlenin öznesi olan we kullanarak bir tag question- teyit sorusu oluşturduk.

Not:Bazen kurduğumuz cümlede yardımcı fiil bulunmayabilir. Böyle bir durumda Geniş zamanda (Simple present tense) de kurulmuş cümlelerde “I,you, we, they için don’t ve He,She ,It için doesn’t”, geçmiş zamanda (simple past tense) kurulmuş cümlelerde sadece “didn’t”  + özne kullanırız.

2-Cümle olumlu ama cümlede yardımcı fiil yok

Özne Fiil Cümlenin devamı Teyit sorusu cümleyi ilgili zamanda olumsuz yapmak için kullanılan hali + özne
I
You
He/She / It
We
They
Live
Live
Lives
Live
Live
in İzmir Don’t
Don’t
Doesn’t
Don’t
Don’t
I
You
He/She/ It
We
They

Örnek:
4- You live in İzmir, don’t you?- Sen İzmirde yaşıyorsun değilmi?
Yukarıdaki cümlede yardımcı fiil yoktur. Fakat cümlede kullanılan fiil olan “live = yaşamak” fiilinin simple present tensde kurulmuş oluğunu görüyoruz.  Yukarıdaki Not’dan hatırlayacağınız üzere böyle bir durumda I,you, we, they için don’t+ Özne  kullanıyoruz.
Buradada cümlenin öznesi You olduğu için Don’t you (Don’t + özne) kullanarak cümleyi bir tag question a çevirdik.

5- Your mother works in the hospital, doesn’t she? – Senin annen hastanede çalışıyor değilmi?
Yukarıdaki cümlede Your mother (senin annen) 3 tekil şahıs olduğu için bu cümleyi doesn’t she kullanarak bir tag question a çevirdik. Yukarıdaki Not’dan hatırlayacağınız üzere öznesi He,She ,It olan cümleleri doesn’t + özne yapısını kullanarak teyit sorusu yapıyoruz.

6- You went to school today, didn’t you?- Bugün okula gittin değilmi?
6.1-Your sister visited your grandmother today, Didn’t she?– Kız kardeşin bügün nineni ziyaret etti değilmi?
6.2- We finished our homework yesterday, didn’t we?– Biz ödevimizi dün bitirdik değilmi?

Yukarıdaki 6 numaralı örneklerde cümleler Simple past tense-Geçmiş zamanda yapılmıştır. Yukarıda belirmiş oluğumuz Not dan hatırlayacağınız üzere geçmiş zamanda kurulan tüm cümleleri didn’t + özne kullanarak teyit cümlesine dönüştürüyoruz.

Eğer kurduğumuz Cümleler olumsuz ise yapmamız gerek tek şey yukarıda anlattığımız kurallar dahilinde yardımcı fiilin olumlu halini kullanmak olacaktır.

3-Cümle olumsuz ve cümlede yardımcı fiil var

Özne Yardımcı fiil Isim / Fiil Teyit sorusu yardımcı fiilin olumlu hali + Özne
I
You
He/She/ It
We
They
am not
aren’t
isn’t
aren’t
aren’t
a student, are
Are
Is
Are
Are
I
You
He/She/ It
We
They
I
You
He/She/ It
We
They
Can’t play a guitar , Can I
You
He/She/ It
We
They

Not: Tag question oluştururken bir istisna söz konusudur. Eğer cümle  I am not ile ile başlıyorsa takip eden tag am I  değil are I ” dır. 
Örnek:
I am not a clever boy, are  I – Ben akıllı bir çocuk değilim ,değilmi?
I am not sitting next to Mustafa, are I – Ben Mustafanın yanında oturmuyorum , değilmi?

4-Cümle olumsuz ama cümlede yardımcı fiil var. 
Bildiğiniz üzere cümleleri olumsuz yapmak için daima yardımcı fiile ihtiyacımız vardır.

Özne Yardımcı fiil Fiil Cümlenin devamı Teyit sorusu yardımcı fiilin olumlu hali +Özne
I
You
He/She/ It
We
They
Don’t
Don’t
Doesn’t
Don’t
Don’t
Live In İzmir, Do
Do
Does
Do
Do
I
You
He/She/ It
We
They

Eğer cümle olumsuz ise cümlede ilgili cümleyi olumsuz hale dönüştürmek için daima yardımcı fiilin olumsuz hali bulunur. Böyle bir durumda yapmamız gerek tek şey ilgili yardımcı fiilin olumlu halini + özne formunu kullanmak olacaktır.

Örnek:
 Simple Present tense  için “ Do + I / You / We / They “ yada 3, Tekil şahıslar için Does + He / She / It) formunu kullanmak olacaktır.

  • You aren’t a student, are you?- Sen öğrenci değilsin dimi?
  • Ali’s father isn’t  very rich, is he?- Ali nin babası çok zengin değil, demi?
  • We can’t play football this afternoon, can we? – Bugün öğleden sonra maç yapamayız ,değilmi?
  • You don’t  live in İzmir, do you?- Sen izmirde yaşamıyorsun, değilmi
  • Your mother doesn’t work in the hospital, does  she?- Senin annen hastanede çalışmıyor değilmi?

Kullanımı
1-  Bir bilgiyi doğrulamak için

  • Kemal Sunal’s films are very comic , aren’t they?- Kemal Sunal ın filmleri çok komikler , demi?
  • Chinese isn’t an easy language , is it?- Çince kolay bir değil değilmi? ( Bu formu okulda öğretmenler oldukça sık kullanırlar)

2- Bazen cevabından emin olduğumuz bir şeyi karşı tarafa teyit ettirmek  için.(Okulda öğretmenlerimiz bize bunu sıkça sorarlar)

  • Cats like milk very mich, don’t they?- Kediler sütü severler değilmi?
  • Animals can’t talk , can they? Hayvanlar konuşamazlar değilmi?

3-Tag questions bazen bir bilgiyi / bir şeyi control etmek için kullanırız.

  • You don’t have any money by you, do you?- Yanında hiç paran yok demi?
  • You switched off the lights, didn’t you? Işıkları söndürdün dimi? 

4-Cevabını hiç bilmediğimiz bir şeyi sorarken ilgili soruyu tonlama yapmak içinde tag questions (Teyit soruları)’ından faydalanırız.

  • Is there a mosque near here, isn’t there? – Buraya yakın bir yerde cami var değilmi?

(Normalde bu soruyu “Is there a mosque near here- Buraya yakın cami varmı?” diye sormamız yeterlidir. Fakat burada “isn’t there” tonlamasını yaparak karşımızdaki kişiye nazik bir şekilde vurgulamış olduk.

  • You are a doctor, aren’t you? – Siz doktorsunuz değilmi?

( Yine yukarıdaki cümleyi şu senaryo ile yorumlayabiliriz. Mesela bir hastanedesiniz ve doktorun odasına girdiniz. Ama kaşınızdaki kişinin doktormu yoksa asistanımı olduğunu bilmiyorsunuz. Böyle bir durumda nazikçe tonlama yaparak karşınızdaki kişinin doktorun kendisimi yoksa asistanımı olduğunu bu şekilde sorabilirsiniz.)